<TEI.2 xmlns:exist="http://exist.sourceforge.net/NS/exist">
   <teiHeader type="text" status="new">
      <fileDesc>
         <titleStmt>
            <title>17.05.1890 Emmanuel de Bom aan Max Rooses</title>
            <author>
                    <name type="person" reg="Bom, Emmanuel de">Emmanuel de Bom</name>
                </author>
            <editor role="editor">
               <name type="person" reg="Raemdonck, Bert Van">Bert Van Raemdonck</name>
            </editor>
            <principal>
                    <name type="person">Prof. dr. Yves T'Sjoen</name>
                </principal>
                <principal>
                    <name type="person" reg="Musschoot, Anne Marie">Em. prof. dr. Anne Marie Musschoot</name>
                </principal>
            <respStmt>
               <name id="WVNS">R. Beckers, L. Jansseune, J.P. Lissens, W. Van Rooy</name>
               <resp>Editors of 'De wereld van "Van Nu en Straks". Briefwisseling 1890-1891' (1975)</resp>
               <name id="BVR">Bert Van Raemdonck</name>
               <resp>Editor of this electronic edition</resp>
            </respStmt>
            <funder>
                	<name type="institute" reg="Fonds Wetenschappelijk Onderzoek">Fonds Wetenschappelijk Onderzoek</name>
                	<address>
                  <addrLine>Egmontstraat 5</addrLine>
                  <addrLine>b-1000 Brussel</addrLine>
                  <addrLine>tel: +32 2 512 91 10</addrLine>
                  <addrLine>fax: +32 2 512 58 90</addrLine>
                  <addrLine>email: post@fwo.be</addrLine>
               </address>
                </funder>
            <funder>
                    <name type="institute" reg="Centrum voor Teksteditie en Bronnenstudie">Centrum voor Teksteditie en Bronnenstudie</name>
                    <address>
                  <addrLine>Koningstraat 18</addrLine>
                  <addrLine>b-9000 Gent</addrLine>
                  <addrLine>tel: +32 9 265 93 40</addrLine>
                  <addrLine>fax: +32 9 265 93 49</addrLine>
                  <addrLine>email: ctb@kantl.be</addrLine>
               </address>
                </funder>
            <funder>
                    <name type="institute" reg="Universiteit Gent">Universiteit Gent</name>
                    <name type="institute" reg="Vakgroep Nederlandse literatuur">Vakgroep Nederlandse literatuur</name>
                    <address>
                  <addrLine>Blandijnberg 2</addrLine>
                  <addrLine>b-9000 Gent</addrLine>
                  <addrLine>tel: +32 9 264 41 59</addrLine>
                  <addrLine>fax: +32 9 265 41 59</addrLine>
               </address>
                </funder>
         </titleStmt>
         <publicationStmt>
            <publisher>Centrum voor Teksteditie en Bronnenstudie / Centre for Scholarly Editing and Document Studies</publisher>
            <pubPlace>Gent</pubPlace>
            <date value="2011"/>
            <availability status="restricted">
               <p>© Copyright , CTB</p>
            </availability>
         </publicationStmt>
         <sourceDesc>
            <letDesc>
               <letIdentifier>
                  <country>België</country>
                  <settlement>Antwerpen</settlement>
                  <repository>Letterenhuis</repository>
                  <collection>B708</collection>
                  <idno>30939/101</idno>
               </letIdentifier>
               <letHeading>
                  <author attested="yes" reg="Bom, Emmanuel de">Emmanuel de Bom</author>
                  <addressee attested="no" reg="Rooses, Max">Max Rooses</addressee>
                  <placeLet attested="no"/>
                  <dateLet attested="yes">1890-05-17</dateLet>
               </letHeading>
               <physDesc>
                  <type>Brief, geen omslag</type>
                  <support>
                     <p>Ongelijnd vel dat doormidden werd gevouwen, tot vier gelijke schrijfhelften (telkens twee per zijde). Drie van de vier helften zijn beschreven.</p>
                     <p>De vouwlijn is verstevigd met transparante plakband.</p>
                  </support>
                  <extent>
                  	<dimensions>
                  		<height units="mm">210</height>
                  		<width units="mm">268</width>
                  	</dimensions>
                  </extent>
                  <layout>
                     <p/>
                  </layout>
               </physDesc>
               <envOcc occ="no"/>
            <note type="facs">
                        <figure id="VNS.WVNS.1890.00081.img"/>
                        <figure id="VNS.WVNS.1890.00082.img"/>
                    </note>
                </letDesc>
         </sourceDesc>
      </fileDesc>
      <profileDesc>
         <langUsage>
            <language id="fr">Frans</language>
            <language id="en">Engels</language>
            <language id="du">Duits</language>
            <language id="la">Latijn</language>
         </langUsage>
         <handList>
            <hand id="MR" resp="BVR"/>
            <hand id="EDB" resp="BVR"/>
         </handList>
      </profileDesc>
      <revisionDesc>
         <change>
            <date value="2008-07-08">08-07-2008</date>
            <respStmt>
               <resp>transformation</resp>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>Moved notes to dedicated [back] section</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2007-09-21">21-09-2007</date>
            <respStmt>
               <resp>electronic editor</resp>
               <name>Bert Van Raemdonck (BVR)</name>
            </respStmt>
            <item>Completion of LetHeading, HandList and Opener</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2007-09-21">21-09-2007</date>
            <respStmt>
               <resp>electronic editor</resp>
               <name>Bert Van Raemdonck (BVR)</name>
            </respStmt>
            <item>Regularisation of names</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2007-09-21">21-09-2007</date>
            <respStmt>
               <resp>electronic editor</resp>
               <name>Bert Van Raemdonck (BVR)</name>
            </respStmt>
            <item>Encoding of dates and names of places</item>
         </change>
      </revisionDesc>
   </teiHeader>
   <text id="VNS.WVNS.1890.0517B040">
      <body>
         <opener>
         	<salute>Waarde Heer Voorzitter</salute>
         	<salute>en Vriend</salute>
         </opener>         

	<p>Men stelt mij zooeven <abbr expan="bijgaande" resp="BVR">bijg.</abbr> brief ter hand, dien ik maar rechtstreeks aan U zend omdat hij U en Mr <name type="person" reg="Rosseels, Emmanuel">Rosseels</name> veel belang zal inboezemen; Gij zult hem daarna wel aan <name type="person" reg="Cuyck, Frans van">
                    <hi rend="underlined">
                        <abbr expan="van" resp="BVR">v.</abbr> Cuyck</hi>
                </name> willen doen geworden, <abbr expan="niet waar" resp="BVR">n.w.</abbr>? Wilt Gij <hi rend="underlined">hem</hi> verzoeken — indien Gij dit goed vindt, althans — "ten hoofde" van het <abbr expan="eerstkomende" resp="BVR">e.k.</abbr> <name type="journal" reg="Maandblad van het Taalverbond">Maandblad</name> dit heuglijk nieuws, <del type="overwrite" hand="EDB" resp="BVR">en</del>mitsgaders een aanporring voor <name type="place" reg="Gent">Gent</name> ('t is haast kiezing!) en voor <name type="place" reg="Brussel">Brussel</name>, te drukken?<ptr target="ann_note1"/>
            </p>
            
            <p>Ik geef U ook 't volgende in bedenking.</p>

            <p>Vandaag zal ik aan <rs type="person" reg="Cuyck, Frans van">de <abbr expan="Algemeen Secretaris" resp="BVR">Alg. Secr.</abbr>
                </rs>
                <ptr target="ann_note2"/> voor <name type="journal" reg="Maandblad van het Taalverbond">'t Maandblad</name> zenden de Grondslagen der <rs type="institute" reg="Maatschappij ter Bevordering der Nederlandsche Letterkunde">nieuw-gestichte Maatschappij</rs>.<ptr target="ann_note3"/> Er is nu haat bij, dat wij in werking treden<ptr target="ann_note4"/> — wij bestaan reeds van den <date value="1890-05-10">10n Mei</date>, <abbr expan="niet waar" resp="BVR">n.w.</abbr> — Daarvoor zijn twee dingen noodig: 1º een <hi rend="underlined">voorloopig</hi> bestuur.</p>
                
                <p>'k Stel voor <name type="person" reg="Rosseels, Emmanuel">
                    <abbr expan="Emmanuel" resp="BVR">Emm.</abbr> Rosseels</name>, voorzitter, ik, secretaris, (<hi rend="underlined">bepaald</hi> zal ik 't niet aannemen), — Gij, <name type="person" reg="Mont, Pol de">Pol de Mont</name>, <name type="person" reg="Cuyck, Frans van">van Cuyck</name>, <name type="person" reg="Adriaensen, Jan">Jan Adriaensen</name>, <del type="overcross" hand="EDB" resp="BVR">en wie nog?</del> <name type="person" reg="Buschmann, Paul">Paul Buschmann</name> (penningmeester,) leden van 't bestuur.<ptr target="ann_note5"/>
            </p>
                
                <p>2º een omzendbrief, op <hi rend="underlined">
                    <del type="overwrite" hand="EDB" resp="BVR">een paar</del>eenige duizend</hi> <abbr expan="exemplaren" resp="BVR">exempl.</abbr> gedrukt, bevattende oproep en grondslagen.<ptr target="ann_note6"/> Hiermede moeten de stichtende leden,<ptr target="ann_note7"/> zoo stichtelijk mogelijk, propaganda maken. Dàt zal wel gaan, geloof ik. Men vindt licht menschen die zich willen verbinden voor 3 fr. vlaamsche boeken per jaar te koopen.</p>
                
                <p>
                <del type="overcross" hand="EDB" resp="BVR">Die omzendbrie</del> <abbr expan="Exemplaren" resp="BVR">Exempl.</abbr> van dien omzendbrief zouden aan al <del type="overwrite" hand="EDB" resp="BVR">de</del>onze leden gegeven worden. Ook al de leden van 't <name type="institute" reg="Willemsfonds">Willems-Fonds</name> zouden hem ontvangen.<ptr target="ann_note8"/>
            </p>
                
                <p>Wijze van drukken? Eenvoudig overdrukken, op zeer fatsoenlijk papier uit het <name type="journal" reg="Maandblad van het Taalverbond">Maandblad</name>, met toevoeging van den oproep. Onder dezen oproep diende reeds een flink getal, <del type="overcross" hand="EDB" resp="BVR">bescherm</del> van alle soorten van leden te prijken. Dat maakt effekt en lokt.</p>
                
                <p>De onkosten zouden moeten voorgeschoten worden door een mensch van goeden wil. Ze zullen trouwens niet overdreven zijn.</p>
                
                <p>'t IJzer is nu heet — en 't is haast kiezing<ptr target="ann_note9"/> — laat ons 't ijzer smeden. Ik ben te uwer beschikking. Gedurende een paar maanden ten hoogste; want ik wil werken. Ik hoop nog wel dit jaar den godspenning te laten... geven aan de Societeit.</p>
                
                <p>Wat dunkt U van dit alles?</p>                
                
            <closer>
                <salute>Van harte</salute>
                <signed>Steeds uw</signed>
                <signed>
                    <name type="person" reg="Bom, Emmanuel de">
                        <abbr expan="Emmanuel Karel" resp="BVR">Em K</abbr> de Bom</name>
                </signed>
            </closer>

      </body>

      <back>
         <div type="notes">
            <div type="ann_notes">
               <p/>
               <note id="ann_note1" type="ann" resp="WVNS" place="unspecified" anchored="yes">De brief, die niet teruggevonden werd, had waarschijnlijk op het volgende betrekking: in het derde nummer van het <name type="journal" reg="Maandblad van het Taalverbond">Maandblad van het Taalverbond</name> (<date value="1890-06-18">18 juni 1890</date>) werd meegedeeld dat het gemeentebestuur van <name type="place" reg="Antwerpen">Antwerpen</name> het algemeen bestuur van het <name type="institute" reg="Taalverbond">Taalverbond</name> meldde, dat de stad als antwoord op een verzoekschrift duizend frank ter beschikking stelde voor een <rs type="event" reg="Driejaarlijksche prijskamp der Nederlandsche tooneelletterkunde">driejaarlijkse prijskamp voor toneelletterkunde</rs>, indien de gemeenteraden van <name type="place" reg="Gent">Gent</name> en <name type="place" reg="Brussel">Brussel</name> daarvoor eveneens vijfhonderd frank per jaar wilden besteden. <name type="person" reg="Rooses, Max">Max Rooses</name> was de algemene voorzitter van de toneelafdeling van het <name type="place" reg="Antwerpen">Antwerpse</name> <name type="institute" reg="Taalverbond">Taalverbond</name>. De bovengenoemde brief moest aan <name type="person" reg="Cuyck, Frans van">Frans van Cuyck</name> overgemaakt worden, opdat hij, als administrateur van het <name type="journal" reg="Maandblad van het Taalverbond">Maandblad van het Taalverbond</name> hem daarin zou opnemen. Zie de documentatie over het <name type="institute" reg="Taalverbond">Taalverbond</name> in het <name type="institute" reg="AMVC Letterenhuis">AMVC Letterenhuis</name> (T 106D).</note>
               
               <note id="ann_note2" type="ann" resp="WVNS" place="unspecified" anchored="yes">
                        <name type="person" reg="Cuyck, Frans van">Frans van Cuyck</name> was ook algemeen secretaris van het <name type="institute" reg="Taalverbond">Taalverbond</name>.</note>
               
               <note id="ann_note3" type="ann" resp="WVNS" place="unspecified" anchored="yes">In het derde nummer van het <name type="journal" reg="Maandblad van het Taalverbond">Maandblad van het Taalverbond</name> (<date value="1890-06-18">18 juni 1890</date>, p. 34) werd meegedeeld dat dat nummer vergezeld ging van een oproep aan de leden van het <name type="institute" reg="Taalverbond">Taalverbond</name>, en van de grondslagen van de <name type="institute" reg="Maatschappij ter Bevordering der Nederlandsche Letterkunde">Maatschappij tot Bevordering der Nederlandsche Letterkunde</name>, die op initiatief van <name type="person" reg="Rosseels, Emmanuel">Emmanuel Rosseels</name> in de schoot van het <name type="institute" reg="Taalverbond">Taalverbond</name> op <date value="1890-05-10">10 mei 1890</date> werd opgericht.</note>
               
               <note id="ann_note4" type="ann" resp="WVNS" place="unspecified" anchored="yes">Een eerste aanloop tot dit in werking treden, kan gezien worden in de herhaalde verzoeken die tot de leden van het <name type="institute" reg="Taalverbond">Taalverbond</name> gericht werden om de lijst van hun uitgegeven werken aan het voorlopig bestuur van de <name type="institute" reg="Maatschappij ter Bevordering der Nederlandsche Letterkunde">Maatschappij tot Bevordering der Nederlandsche Letterkunde</name> te zenden. Zie het <name type="journal" reg="Maandblad van het Taalverbond">Maandblad van het Taalverbond</name>, nr. 3 (<date value="1890-06-18">18 juni 1890</date>), p. 34 en nr. 4 (<date value="1890-07-15">15 juli 1890</date>), p. 41-42. Een <quote>"dringende oproep"</quote> in dat laatste nummer vermeldde dat de leden van het <name type="institute" reg="Taalverbond">Taalverbond</name> reeds bij herhaling verzocht waren de lijst van hun werken op te sturen.</note>
               
               <note id="ann_note5" type="ann" resp="WVNS" place="unspecified" anchored="yes">Datum of samenstelling van dit voorlopige bestuur werden niet teruggevonden. Zeker was voor <date value="1890-05-31">31 mei 1890</date> een voorlopig bestuur samengesteld, want in het gezamenlijke verslag over de zittingen van het <name type="place" reg="Antwerpen">Antwerpse</name> <name type="institute" reg="Taalverbond">Taalverbond</name> van <date value="1890-05-11">11</date>, <date value="1890-05-17">17</date> en <date value="1890-05-30">30 mei</date> werden de leden van die vereniging verzocht een lijst van hun werken over te maken aan dat voorlopige bestuur, waarvan <name type="person" reg="Bom, Emmanuel de">Emmanuel de Bom</name> wel degelijk de secretaris was. Zie het <name type="journal" reg="Maandblad van het Taalverbond">Maandblad van het Taalverbond</name>, nr. I/3 (<date value="1890-06-18">18 juni 1890</date>), p. 34 en nr. I/4 (<date value="1890-07-15">15 juli 1890</date>), p. 42. Tijdens de jaarlijkse algemende vergadering der stichtende leden van de <name type="institute" reg="Maatschappij ter Bevordering der Nederlandsche Letterkunde">Maatschappij tot Bevordering der Nederlandsche Letterkunde</name> op <date value="1890-07-20">20 juli 1890</date> werd een definitief bestuur gekozen dat als volgt was samengesteld: <name type="person" reg="Rosseels, Emmanuel">Emmanuel Rosseels</name> (voorzitter), <name type="person" reg="Bom, Emmanuel de">Emmanuel de Bom</name> (secretaris), <name type="person" reg="Blockhuys, Jozef">Jozef Blockhuys</name> (penningmeester), en <name type="person" reg="Rooses, Max">Max Rooses</name>, <name type="person" reg="Mont, Pol de">Pol de Mont</name>, <name type="person" reg="Buschmann, Paul">Paul Buschmann</name>, <name type="person" reg="Cuyck, Frans van">Frans van Cuyck</name>, en <name type="person" reg="Zuylen, Gustaaf van">Gustaaf E.V.L. van Zuylen</name> (bestuursleden). Zie het <name type="journal" reg="Maandblad van het Taalverbond">Maandblad van het Taalverbond</name>, I/5 (<date value="1890-09-01">1 september 1890</date>), p. 51.</note>

               <note id="ann_note6" type="ann" resp="WVNS" place="unspecified" anchored="yes">De tekst van die oproep verscheen in het <name type="journal" reg="Maandblad van het Taalverbond">Maandblad van het Taalverbond</name>, I/5 (<date value="1890-09-01">1 september 1890</date>), p. 52-53. Hij werd voorafgegaan door de mededeling dat de oproep, die gedateerd was op <date value="1890-08-20">20 augustus 1890</date>, met toevoeging van grondslagen en de eerste lijst van boeken door de leden uitgegeven, verzonden werd. Voor een exemplaar van die omzendbrief, die deze oproep samen met de grondslagen van de <name type="institute" reg="Maatschappij ter Bevordering der Nederlandsche Letterkunde">Maatschappij tot Bevordering der Nederlandsche Letterkunde</name> bevat, zie de documentatie over die Maatschappij in het <name type="institute" reg="AMVC Letterenhuis">Letterenhuis</name> (M 1332/D, 37776/15). Voor een volledige lijst met werken van de leden van het <name type="institute" reg="Taalverbond">Taalverbond</name> van <date value="1890-12-15">15 december 1890</date>, zie daar het document met het nummer M 1332/D, 26918. Op de omzendbrief van <date value="1890-08-20">20 augustus</date> was het ondertekenend bestuur hetzelfde als dat op die van <date value="1890-07-20">20 juli 1890</date> (zie <ref target="ann_note5">noot 5</ref>). Op die van <date value="1890-12-15">15 december 1890</date> waren <name type="person" reg="Fredericq, Paul">Paul Fredericq</name> en <name type="person" reg="Teirlinck, Isidoor">Isidoor Teirlinck</name> als bestuursleden toegevoegd.</note>

               <note id="ann_note7" type="ann" resp="WVNS" place="unspecified" anchored="yes">De stichtende leden van de <name type="institute" reg="Maatschappij ter Bevordering der Nederlandsche Letterkunde">Maatschappij tot Bevordering der Nederlandsche Letterkunde</name> waren: <name type="person" reg="Rosseels, Emmanuel">Emmanuel Rosseels</name>, <name type="person" reg="Hoste, Adolf">Adolf Hoste</name>, <name type="person" reg="Cortebeeck-Verbist, Barbara Regina">Mevr. R. Cortebeeck</name>, <name type="person" reg="Havermans, Xavier">Xavier Havermans</name>, <name type="person" reg="Cock, Alfons de">Alfons de Cock</name>, <name type="person" reg="Sleeckx, Domien">Domien Sleeckx</name>, <name type="person" reg="Adriaensen, Jan">Jan Adriaensen</name>, <name type="person" reg="Rooses, Max">Max Rooses</name>, <name type="person" reg="Mont, Pol de">Pol de Mont</name>, <name type="person" reg="Cuyck, Frans van">Frans van Cuyck</name>, <name type="person" reg="Buschmann, Paul">Paul Buschmann</name>, <name type="person" reg="Bom, Willem de">Willem de Bom</name>, <name type="person" reg="Bom, Georgius Franciscus (Joris) de">Joris de Bom</name>, <name type="person" reg="Lattin, Gustaaf de">Gustaaf de Lattin</name>, <name type="person" reg="Withaegens, Felix">Felix Withaegens</name>, <name type="person" reg="Stinissen, Jacob">Jacob Stinissen</name>, <name type="person" reg="Blockhuys, Jozef">Jozef Blockhuys</name>, <name type="person" reg="Moortgat, Antoon">Antoon Moortgat</name>, <name type="person" reg="Steenweghen, Frans Michiel van">Frans van Steenweghen</name>, <name type="person" reg="Vuylsteke, Julius">Julius Vuysteke</name>, <name type="person" reg="Gittens, Frans">Frans Gittens</name>, <name type="person" reg="Peeters, Hendrik">Hendrik Peeters</name>, <name type="person" reg="Zuylen, Gustaaf van">Gustaaf van Zuylen</name>, <name type="person" reg="Bolle, Bernard">Bernard Bolle</name>, <name type="person" reg="Seroyen, Emiel">Emiel Seroyen</name>, <name type="person" reg="Vermeylen, August">August Vermeylen</name> en <name type="person" reg="Bom, Emmanuel de">Emmanuel de Bom</name>. Zie het <name type="journal" reg="Maandblad van het Taalverbond">Maandblad van het Taalverbond</name> van <date value="1890-09-01">1 september 1890</date>.</note>
               
               <note id="ann_note8" type="ann" resp="WVNS" place="unspecified" anchored="yes">
                        <name type="person" reg="Bom, Emmanuel de">Emmanuel de Bom</name> maakt hier een allusie op de verkiezingen voor de samenstelling van de provincieraad op <date value="1890-05-25">25 mei 1890</date>. De samenstelling van de provincieraden was van belang voor een eventuele subsidiëring door <name type="place" reg="Gent">Gent</name> en <name type="place" reg="Brussel">Brussel</name> van de <rs type="event" reg="Driejaarlijksche prijskamp der Nederlandsche tooneelletterkunde">driejaarlijkse prijskamp van toneelletterkunde</rs> (zie <ref target="ann_note1">noot 1</ref>).</note>
               
               <note id="ann_note9" type="ann" resp="WVNS" place="unspecified" anchored="yes"/>
            </div>
         </div>
      </back>
   </text>
</TEI.2>